ವಿಷಯಕ್ಕೆ ತೆರಳಿ

ಪೈಥಾನ್ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಮತ್ತು ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್ (Python Packages and Virtual Environments)

ಪೈಥಾನ್‌ನ ಶಕ್ತಿ ಇರುವುದು ಅದರ ವಿಶಾಲವಾದ ಸಮುದಾಯ ಮತ್ತು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸಾವಿರಾರು ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳಲ್ಲಿ. ಈ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿಡಲು ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್‌ಗಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.

ಪೈಥಾನ್ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಎಂದರೇನು?

ಒಂದು ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಎನ್ನುವುದು ಪೈಥಾನ್ ಮಾಡ್ಯೂಲ್‌ಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಎನ್ನುವುದು ಪೈಥಾನ್ ಕೋಡ್ ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ಫೈಲ್ (.py). ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳು ನಮಗೆ ಸಿದ್ಧ-ಬಳಕೆಯ ಕೋಡ್ ಅನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ, ಇದರಿಂದ ನಾವು ಚಕ್ರವನ್ನು ಪುನಃ ಆವಿಷ್ಕರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ:

  • requests: HTTP ವಿನಂತಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು.
  • numpy, pandas: ಡೇಟಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಾಗಿ.
  • Django, Flask: ವೆಬ್ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್‌ಗಾಗಿ.

pip: ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲರ್

pip (Pip Installs Packages) ಪೈಥಾನ್‌ನ ಅಧಿಕೃತ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಆಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಬಳಸಿ ನಾವು PyPI (Python Package Index) ನಿಂದ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡಬಹುದು, ಅಪ್‌ಗ್ರೇಡ್ ಮಾಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಅನ್‌ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡಬಹುದು.

1. ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡುವುದು:

pip install package_name

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, requests ಲೈಬ್ರರಿಯನ್ನು ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡಲು:

pip install requests

2. ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಆದ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ನೋಡುವುದು:

pip list

3. ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಅನ್ನು ಅನ್‌ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡುವುದು:

pip uninstall package_name

4. ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಅನ್ನು ಅಪ್‌ಗ್ರೇಡ್ ಮಾಡುವುದು:

pip install --upgrade package_name

ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್ (Virtual Environment) ಎಂದರೇನು?

ಒಂದು ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್ ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ (isolated) ಪೈಥಾನ್ ಪರಿಸರ. ಇದು ಒಂದು ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗೆ ಬೇಕಾದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪೈಥಾನ್ ಆವೃತ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಇದನ್ನು ಏಕೆ ಬಳಸಬೇಕು?

  • ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ: ನೀವು ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೀರಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸೋಣ.
    • ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ A ಗೆ Django 2.0 ಬೇಕು.
    • ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ B ಗೆ Django 3.0 ಬೇಕು. ನೀವು ಎರಡನ್ನೂ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಆಗಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡಿದರೆ, ಒಂದು ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸರಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್ ಬಳಸಿ, ಪ್ರತಿ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗೂ ತನ್ನದೇ ಆದ Django ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡಬಹುದು.
  • ಅವಲಂಬನೆ ನಿರ್ವಹಣೆ (Dependency Management): ಪ್ರತಿ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗೆ ಬೇಕಾದ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡುವುದರಿಂದ, ಅವಲಂಬನೆಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
  • ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಪರಿಸರ: ನಿಮ್ಮ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಪೈಥಾನ್ ಪರಿಸರವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಡಬಹುದು.

venv: ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್ ರಚಿಸಲು

ಪೈಥಾನ್ 3.3 ರಿಂದ, venv ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಅನ್ನು ಪೈಥಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.

1. ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್ ರಚಿಸುವುದು: ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಡೈರೆಕ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ, ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕಮಾಂಡ್ ಚಲಾಯಿಸಿ. venv ಎಂಬುದು ನಿಮ್ಮ ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್‌ನ ಹೆಸರು (ನೀವು ಬೇರೆ ಹೆಸರನ್ನೂ ನೀಡಬಹುದು).

python -m venv venv

ಇದು venv ಎಂಬ ಫೋಲ್ಡರ್ ಅನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಪೈಥಾನ್ ಇಂಟರ್‌ಪ್ರಿಟರ್‌ನ ನಕಲು ಮತ್ತು ಇತರ ಫೈಲ್‌ಗಳು ಇರುತ್ತವೆ.

2. ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವುದು (Activate):

  • ವಿಂಡೋಸ್‌ನಲ್ಲಿ:
    .\venv\Scripts\activate
    
  • ಮ್ಯಾಕ್/ಲಿನಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ:
    source venv/bin/activate
    
    ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ನಿಮ್ಮ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಪ್ರಾಂಪ್ಟ್‌ನ ಮೊದಲು (venv) ಎಂದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರರ್ಥ ನೀವು ಈಗ ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದೀರಿ.

3. ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್‌ನಿಂದ ಹೊರಬರುವುದು (Deactivate):

deactivate

ಇದು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಗ್ಲೋಬಲ್ ಪೈಥಾನ್ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸುತ್ತದೆ.

requirements.txt ಫೈಲ್

requirements.txt ಫೈಲ್ ಒಂದು ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗೆ ಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಆವೃತ್ತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಅನ್ನು ಬೇರೆಯವರು ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಸೆಟಪ್ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

1. requirements.txt ಫೈಲ್ ರಚಿಸುವುದು: ನಿಮ್ಮ ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುವಾಗ, ಈ ಕಮಾಂಡ್ ಚಲಾಯಿಸಿ:

pip freeze > requirements.txt

ಇದು ಆ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಆಗಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳನ್ನು requirements.txt ಫೈಲ್‌ಗೆ ಬರೆಯುತ್ತದೆ.

ಉದಾಹರಣೆ requirements.txt:

requests==2.28.1
numpy==1.23.3
pandas==1.5.0

2. requirements.txt ಫೈಲ್‌ನಿಂದ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡುವುದು: ಹೊಸ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಹೊಸ ವರ್ಚುವಲ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕಮಾಂಡ್ ಬಳಸಿ ಎಲ್ಲಾ ಅವಲಂಬನೆಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಬಾರಿಗೆ ಇನ್‌ಸ್ಟಾಲ್ ಮಾಡಬಹುದು:

pip install -r requirements.txt

ಈ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಪೈಥಾನ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ವೃತ್ತಿಪರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.